Τρίτη, 29 Ιουνίου 2010

Χρυσαυγή Βοΐου Κοζάνης – Πεντάλοφος Κοζάνης

Την Πέμπτη 22 Απριλίου 2010 η ομάδα μας πραγματοποίησε εκδρομή στη Χρυσαυγή Βοΐου και στον Πεντάλοφο.

Η Χρυσαυγή είναι ένα από τα ορεινά χωριά της επαρχίας Βοΐου. Απέχει τριάντα λεπτά από την πόλη των Γρεβενών και είκοσι λεπτά από την κωμόπολη του Τσοτυλίου. Η τοπική αρχιτεκτονική διατηρεί το παραδοσιακό ύφος, με λιθόκτιστα σπίτια κτισμένα από ντόπιους μαστόρους, να δίνουν μια ιδιαίτερη και εντυπωσιακή εικόνα. Ακόμη το φυσικό κάλλος του ορεινού τοπίου ειναι εξαιρετικό. Έχει υψόμετρο 860 μ. και καταλαμβάνει δώδεκα τ.χλμ. έκταση. Αποτελεί δημοτικό διαμέρισμα του Δήμου Τσοτυλίου.
Πλησιάζοντας το χωριό συναντήσαμε τη μονότοξη πέτρινη γέφυρα που χτίστηκε, σύμφωνα με εγχάρακτη επιγραφή στις 17 Ιουλίου 1795.

Επισκεφτήκαμε τον πέτρινο νερόμυλο και τον εντυπωσιακό καταρράκτη Δέση, που χτίστηκε για να τροφοδοτεί το νερόμυλο. Ο νερόμυλος ανακαινισμένος από τον πολιτιστικό σύλλογο του χωριού, λειτουργεί κανονικά, καλύπτοντας τις ανάγκες του χωριού.

Δίπλα στο νερόμυλο βρίσκεται η πέτρινη μονότοξη γέφυρα με άνοιγμα δεκατεσσάρων μέτρων. Σύμφωνα με την παράδοση το κτίσιμο της γέφυρας χρηματοδότησε και επέβλεπε ο ληστής Νικόλαος Ζάμπρος το 1854, σαν αντάλλαγμα της φιλοξενίας που του προσέφεραν οι κάτοικοι της Χρυσαυγής, όταν τον κυνηγούσαν τα τούρκικα αποσπάσματα.



Ο Πεντάλοφος είναι ορεινό χωριό του νομού Κοζάνης. Είναι χτισμένος σε υψόμετρο 1.040 μέτρων στις πλαγιές του όρους Βόιο. Αποτελεί έδρα κοινότητας. Στο παρελθόν ο Πεντάλοφος ονομαζόταν Ζουπάνι ή Ζουμπάνι, ονομασία η οποία άλλαξε το 1927 σε Πετρόβουνο και το 1928 σε Πεντάλοφο. Απέχει 88 χιλιόμετρα από την Κοζάνη.
Ο Πεντάλοφος είναι το σημαντικότερο χωριό από τα Μαστοροχώρια του νομού Κοζάνης. Βρίσκεται πάνω στο πέρασμα από την δυτική Μακεδονία στην Ήπειρο και αυτή η προνομιακή του θέση βοήθησε το χωριό να αναπτυχθεί στο παρελθόν. Η ανάπτυξη του χωριού στο παρελθόν είναι αποτυπωμένη στην εικόνα του. Είναι σχεδόν εξ' ολοκλήρου πετρόχτιστο χωριό: οι κάτοικοί του ήταν ξακουστοί χτίστες, οι οποίοι μάλιστα ανέπτυξαν και δική τους γλώσσα, τα κουδαρίτικα. Λόγω της όμορφης αρχιτεκτονικής του, σήμερα έχει ανακηρυχθεί παραδοσιακός οικισμός.
Επισκεφτήκαμε το φράγμα του ποταμού Πραμόριτσα.

Το Φράγμα του Πραμόριτσα
Τη ροή των πηγών του Πραμόριτσα, που ξεκινάει ψηλά από τον Αηλιά και το Παλιοκριμήνι, έχει σταματήσει το ομώνυμο φράγμα, σχηματίζοντας την τεχνητή λίμνη του Βυθού, η οποία έχει αρχίσει να γίνεται ένας πλούσιος βιότοπος ψαριών και πτηνών, προσφέροντας στην περιοχή ένα νέο εκπληκτικό τοπίο. Η λίμνη δημιουργήθηκε το έτος 2008 συγκρατώντας τα ορμητικά νερά του ποταμού. Το μέγιστο βάθος της εκτιμάται ότι ξεπερνάει τα 50 μέτρα και το μέγεθός της τα 307 στρέμματα. Η περίμετρος της λίμνης είναι 5 χιλιόμετρα και όταν η στάθμη πέφτει στη βόρεια πλευρά ξεπροβάλλουν 2 νησάκια.
Πανέμορφος όμως ήταν και ο τόπος που τώρα καλύπτουν τα νερά της. Εκεί είχαν τα χωράφια και τους κήπους τους οι κάτοικοι του Βυθού, τα οποία απλόχερα χάρισαν για το κοινό καλό. Σήμερα τα νερά της λίμνης υδροδοτούν όλους σχεδόν τους οικισμούς της Επαρχίας Βοΐου. Εδώ όπου το ποτάμι κινούνταν απότομα ανάμεσα σε απόκρημνους βράχους βρίσκονταν και το πανέμορφο πέτρινο γεφυράκι του Βυθού, το Ζντρουγκογέφυρο, επάνω στο μονοπάτι που ένωνε το χωριό με τον Αυγερινό και την Αγ. Σωτήρα.



Μαρία Μπαλάφα - Δήμητρα Μπαντόλα - Θανάσης Νινιώτας - Ράνια Παλέντζα - Ελένη Παπαργύρη - Χριστίνα Πασχαλίδου - Νίκος Πλιάτσιος

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου